- Sipërmarrësit e suksesshëm janë zakonisht ata që vijnë nga jashtë,
që nuk kanë frikë të provojnë diçka të re.
Elon Musk nuk ishte pjesë e industrisë së hapësirës dhe automobilave,
e megjithatë ia doli të ishte i suksesshëm
në automjetet elektrike dhe udhëtimet në hapësirë.
Themeluesi i Amazon, Jeff Bezos, filloi të shiste libra
dhe ndryshoi pothuajse gjithçka.
Julia Morgan ishte një tjetër e jashtme:
një grua që jetoi në fillim të shekullit të 20-të,
kur gratë nuk kishin të drejtën e votës
dhe pak punonin në profesione.
Por, pavarësisht kësaj, ose ndoshta për shkak të saj,
Morgan u bë arkitekte,
risitë e së cilës i bënë ndërtesat më të sigurta.
Morgan lindi në vitin 1872 dhe u rrit në San Francisko.
Ajo u regjistrua në Universitetin e Kalifornisë Berkeley,
me qëllim që të bëhej arkitekte.
Megjithatë, Berkeley nuk ofronte asnjë program arkitekture.
Për fat të mirë për Julian, një nga pedagogët e saj të kolegjit
ishte arkitekti i njohur nga Kalifornia Bernard Maybeck,
i cili e mësoi privatisht në shtëpinë e tij
së bashku me një numër të vogël studentësh të tjerë.
Maybeck e nxiti Julian të studionte
në Ecole des Beaux-Arts në Paris.
Shkolla prestigjioze kishte filluar të regjistronte studente.
Evropa i hapi sytë ndaj kështjellave
që do të ndikonin në projektet e saj të ndërtesave,
dhe ndoshta më e rëndësishmja,
ajo mësoi për një metodë të re ndërtimi:
beton-arme.
Evropianët kishin zbuluar se struktura beton-arme
me shufra çeliku i bënte më të forta kalatat dhe urat.
Julia u kthye në shtëpi nga Parisi
për t'u bërë gruaja e parë në Kaliforni
që u pajis me licencë arkitekture në vitin 1904.
Një nga projektet e saj të hershme ishte El Campanil,
një kullë me sahat 22 metra e lartë në Kolegjin Mills në Oakland.
Ajo e projektoi strukturën
duke përdorur metodën beton-arme
që kishte mësuar në Paris.
Kjo ishte diçka e re.
Në Amerikë, betoni në atë kohë
përdorej kryesisht për themele.
Dy vjet më vonë, kur tërmeti historik
i San Franciskos shkatërroi zonën,
El Campanil ishte një nga ndërtesat e pakta të mbetura të padëmtuara.
Fjala për arritjen e saj mori dhenë.
Morgan u shndërrua në një figurë kryesore
në rindërtimin e San Franciskos.
Rindërtimi i shkëlqyer
i hotelit historik Fairmont të qytetit,
i dha Morgan më shumë famë dhe më shumë klientë.
Njëra prej tyre ishte Phoebe Apperson Hearst
e familjes së minierave Hearst.
Phoebe Hearst e prezantoi Julia me djalin e saj,
botuesin William Randolph Hearst
dhe Morgan filloi projektin më të famshëm të karrierës së saj.
Ajo do të projektonte Rezidencën Monumentale të Hearst në San Simeon.
E ndodhur lart mbi Paqësorin
në atë që ai e quajti "Kodra e Magjepsur",
San Simeon, që njihet sot si Kështjella Hearst,
ishte një sipërmarrje masive.
Ajo ka 165 dhoma, pishinë të brendshme romake, pishinë të jashtme neptuniane
dhe 123 hektarë kopshte, tarraca dhe vendkalime për njerëzit.
Morgan punoi në projekt për më shumë se 25 vjet,
duke mbikëqyrur gjithçka:
nga blerja e sendeve antike spanjolle
deri te myshqet islandeze në kopshtin zoologjik të kështjellës.
[elefant duke këlthitur]
Julian Morgan projektoi gjithsej 700 ndërtesa
dhe rezidenca publike në Kaliforni
dhe disa në Japoninë e prekur nga tërmeti.
Suksesi i saj i ndërtimit me beton-arme
solli ndryshime në kodin kalifornian të ndërtimit.
Kulla El Campanil dhe San Simeon janë ende në këmbë edhe sot e kësaj dite.
Unë jam Steve Forbes.
[muzikë e lehtë] Steve Forbes mbi arritjet